ตู้ MDB 3 เฟส

ตู้ MDB 3 เฟส สำหรับโรงงานและอาคารขนาดใหญ่ 

ตู้ MDB 3 เฟส (Main Distribution Board) หรือตู้เมนจ่ายไฟฟ้าหลัก เป็นอุปกรณ์สำคัญในระบบไฟฟ้าแรงต่ำที่ทำหน้าที่รับพลังงานไฟฟ้าจากการไฟฟ้าหรือหม้อแปลงไฟฟ้า แล้วกระจายพลังงานไปยังตู้ย่อยและอุปกรณ์ไฟฟ้าต่าง ๆ ภายในอาคาร โรงงาน หรือสถานประกอบการ

ระบบไฟฟ้าแบบ 3 เฟส 4 สาย มีแรงดันไฟฟ้าอยู่ที่ประมาณ 380-415 โวลต์ ซึ่งเหมาะสำหรับการใช้งานที่มีโหลดไฟฟ้าสูง เช่น โรงงานอุตสาหกรรม อาคารสำนักงาน ห้างสรรพสินค้า โรงพยาบาล คอนโดมิเนียม และบ้านขนาดใหญ่ที่มีการใช้ไฟฟ้าพร้อมกันหลายจุด

ปัจจุบัน ตู้ MDB 3 เฟส ถือเป็นศูนย์กลางการบริหารจัดการระบบไฟฟ้าทั้งหมดของอาคาร จึงต้องได้รับการออกแบบและผลิตตามมาตรฐานวิศวกรรมไฟฟ้าที่ถูกต้องเพื่อความปลอดภัยสูงสุด

ตู้ MDB 3 เฟส ทำงานอย่างไร

การทำงานของตู้ MDB สามารถแบ่งออกเป็น 3 ขั้นตอนหลัก ดังนี้

1. รับไฟ ตู้ MDB จะรับกระแสไฟฟ้าแรงดันสูงจากหม้อแปลงของการไฟฟ้า ที่ระดับแรงดันประมาณ 380-400 โวลต์ เข้าสู่ระบบภายในตู้

2. ตัด-ต่อ และป้องกัน ภายในตู้จะติดตั้งอุปกรณ์สำคัญ เช่น เบรกเกอร์หลัก (MCCB) บัสบาร์ทองแดง และมิเตอร์วัดค่าไฟฟ้า อุปกรณ์เหล่านี้ทำหน้าที่ตัดกระแสไฟโดยอัตโนมัติเมื่อเกิดเหตุการณ์ผิดปกติ เช่น ไฟฟ้าลัดวงจรหรือการใช้กระแสไฟเกินพิกัด ซึ่งช่วยป้องกันความเสียหายต่ออุปกรณ์และอันตรายต่อชีวิต

3. กระจายไฟ ตู้ MDB จะแบ่งไฟจากระบบ 3 เฟส ออกเป็นวงจรย่อยทั้งแบบ 3 เฟส และ 1 เฟส เพื่อจ่ายไปยังตู้ไฟฟ้าย่อย ปลั๊กไฟ ระบบแสงสว่าง และเครื่องจักรตามจุดต่าง ๆ อย่างเหมาะสม ป้องกันปัญหาไฟตกหรือการแย่งกระแสไฟระหว่างวงจร

ส่วนประกอบสำคัญของตู้ MDB 3 เฟส

ส่วนประกอบ	หน้าที่
บัสบาร์ (Busbar)	แถบทองแดงนำกระแสไฟฟ้าหลักภายในตู้ ทำหน้าที่เป็นทางเดินของกระแสไฟก่อนกระจายไปยังเบรกเกอร์ย่อย
เบรกเกอร์ (Circuit Breaker)	สวิตช์ตัดไฟขนาดใหญ่ ป้องกันไฟฟ้าลัดวงจรและกระแสเกิน
มิเตอร์วัดไฟ	แสดงค่าแรงดันไฟฟ้า (Volt) และกระแสไฟฟ้า (Amp) แบบเรียลไทม์ ช่วยให้ผู้ดูแลระบบตรวจสอบสถานะการใช้ไฟได้ตลอดเวลา

ตู้ MDB 3 เฟส มีกี่ขนาด เลือกอย่างไรให้เหมาะกับการใช้งาน

ขนาดของตู้ MDB มีตั้งแต่ 100 แอมป์ ไปจนถึงมากกว่า 1,250 แอมป์ โดยการเลือกขนาดที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับขนาดของหม้อแปลงไฟฟ้า (โดยทั่วไปเริ่มต้นที่ 50-100 kVA ขึ้นไป) และปริมาณโหลดการใช้ไฟฟ้าภายในอาคาร ตัวอย่างขนาดยอดนิยมที่ใช้งานจริง ได้แก่

• ขนาด 100-150 แอมป์ เหมาะกับออฟฟิศขนาดเล็ก หรือหอพัก
• ขนาด 250 แอมป์ เหมาะสำหรับโรงงานขนาดกลาง หรืออาคารสำนักงาน
• ขนาด 400 แอมป์ เหมาะกับอาคารพาณิชย์ขนาดใหญ่ หรือโรงงานที่มีเครื่องจักรหลายชุด
• ขนาด 1,250 แอมป์ ขึ้นไป เหมาะสำหรับอาคารสูง หรือโรงงานอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ที่มีโหลดไฟฟ้าสูงต่อเนื่อง

การคำนวณขนาดตู้ MDB ที่แม่นยำจำเป็นต้องพิจารณาจากโหลดรวมของอาคาร แผนขยายกำลังไฟในอนาคต และมาตรฐานความปลอดภัยที่เกี่ยวข้อง จึงควรให้วิศวกรไฟฟ้าหรือโรงงานผลิตตู้ MDB 3 เฟส ที่มีประสบการณ์เป็นผู้ออกแบบและคำนวณโหลดให้อย่างละเอียด

หลักการคำนวณขนาดตู้ MDB

การเลือกขนาดตู้ MDB จะพิจารณาจากโหลดไฟฟ้ารวม (Connected Load) ของอาคารหรือโรงงาน แล้วนำมาคำนวณหาค่ากระแสไฟฟ้ารวม (Current) ที่ระบบต้องรองรับ

สูตรคำนวณกระแสไฟฟ้าระบบ 3 เฟส คือ

I = P ÷ (√3 × V × PF)

โดย

• I = กระแสไฟฟ้า (Ampere)
• P = กำลังไฟฟ้ารวม (Watt)
• V = แรงดันไฟฟ้า (Volt)
• PF = Power Factor
• √3 = 1.732

ตัวอย่างการคำนวณ

หากโรงงานมีโหลดรวม 150 kW

• กำลังไฟฟ้า (P) = 150,000 W
• แรงดันไฟฟ้า (V) = 400 V
• Power Factor = 0.85

แทนค่าในสูตร

I = 150,000 ÷ (1.732 × 400 × 0.85)

I ≈ 255 แอมป์

ดังนั้นควรเลือกเบรกเกอร์หลักและตู้ MDB ขนาด 250A หรือ 400A โดยพิจารณาเผื่อโหลดในอนาคตประมาณ 20-30%

ปัจจัยที่ใช้ในการกำหนดขนาดตู้ MDB

ขนาดหม้อแปลงไฟฟ้า ขนาดหม้อแปลงมีผลโดยตรงต่อขนาดของตู้ MDB เช่น

• หม้อแปลง 50 kVA  ใช้ตู้ MDB ประมาณ 100A
• หม้อแปลง 100 kVA ใช้ตู้ MDB ประมาณ 150A-200A
• หม้อแปลง 160 kVA ใช้ตู้ MDB ประมาณ 250A
• หม้อแปลง 250 kVA ใช้ตู้ MDB ประมาณ 400A
• หม้อแปลง 500 kVA ใช้ตู้ MDB ประมาณ 800A
• หม้อแปลง 1000 kVA ใช้ตู้ MDB ประมาณ 1600A

จำนวนวงจรย่อย (Outgoing Feeder) ตู้ MDB ต้องมีพื้นที่เพียงพอสำหรับติดตั้งเบรกเกอร์ย่อย และรองรับการขยายระบบในอนาคต

ประเภทของโหลด โหลดแต่ละประเภทมีลักษณะการใช้งานแตกต่างกัน เช่น ระบบแสงสว่าง เครื่องปรับอากาศ ปั๊มน้ำ มอเตอร์ เครื่องจักรอุตสาหกรรม ระบบชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า (EV Charger) การคำนวณจึงต้องพิจารณาค่า Demand Factor และ Diversity Factor ร่วมด้วย

พื้นที่ติดตั้ง การเลือกขนาดตู้ต้องคำนึงถึงพื้นที่หน้างาน การระบายอากาศ และระยะสำหรับงานบำรุงรักษาตามมาตรฐานความปลอดภัย

การเผื่อขนาดตู้ MDB สำหรับการขยายระบบ วิศวกรส่วนใหญ่มักออกแบบให้มีพื้นที่สำรองและเผื่อโหลดประมาณ 20-30% เพื่อรองรับการเพิ่มเครื่องจักรหรืออุปกรณ์ไฟฟ้าในอนาคต ลดความจำเป็นในการเปลี่ยนตู้ใหม่เมื่อธุรกิจขยายตัว

ทำไมควรให้วิศวกรไฟฟ้าคำนวณขนาดตู้ MDB

แม้ว่าจะสามารถประมาณขนาดตู้จากโหลดรวมได้ แต่การออกแบบจริงจำเป็นต้องพิจารณาปัจจัยด้านกระแสลัดวงจร (Short Circuit Current) ขนาดบัสบาร์ การเลือกเบรกเกอร์ มาตรฐาน IEC และการจัดสมดุลโหลดในแต่ละเฟส

การคำนวณโดยวิศวกรไฟฟ้าจะช่วยให้ตู้ MDB มีความปลอดภัย รองรับการใช้งานได้เต็มประสิทธิภาพ และผ่านข้อกำหนดตามมาตรฐานวิศวกรรมไฟฟ้า

ประเภทของตู้ MDB 3 เฟส แบ่งตามการใช้งาน

ตู้ MDB สามารถแบ่งตามรูปแบบการติดตั้งได้เป็น 2 ลักษณะ คือ แบบตั้งพื้น (Free Standing) ซึ่งเหมาะกับอาคารขนาดใหญ่ที่มีพื้นที่ห้องไฟฟ้าโดยเฉพาะ และแบบแขวนผนัง (Wall Mounting) ซึ่งเหมาะกับพื้นที่จำกัด หากแบ่งตามวัตถุประสงค์การใช้งาน จะแบ่งได้ดังนี้

• ตู้เมนหลัก (Main MDB) รับไฟจากการไฟฟ้าหรือหม้อแปลงมาควบคุมและจ่ายต่อไปยังตู้ย่อย มีขนาดกระแสตั้งแต่ 100 แอมป์ไปจนถึงหลักพันแอมป์
• ตู้ควบคุมมอเตอร์ (Motor Control Center – MCC) ใช้ควบคุมเครื่องจักรหรือปั๊มน้ำขนาดใหญ่ที่มีระบบสตาร์ทมอเตอร์ซับซ้อน
• ตู้ย่อย (Sub Distribution Board – SDB) รับไฟจากตู้เมนหลักมาจ่ายให้อุปกรณ์เฉพาะโซน เช่น แต่ละชั้นของอาคาร
• ตู้แบบต่องานโครงการ (Custom Build) ออกแบบและประกอบเฉพาะงานตามมาตรฐานของแต่ละโครงการ เช่น ตู้สำหรับอาคารราชการที่มีข้อกำหนดเฉพาะ

ตู้ MDB 3 เฟส เหมาะกับการใช้งานแบบไหนบ้าง

• โรงงานอุตสาหกรรม ที่มีเครื่องจักรขนาดใหญ่ทำงานตลอดเวลาและต้องการความเสถียรของระบบไฟฟ้าสูง
• อาคารขนาดใหญ่ เช่น คอนโดมิเนียม หอพัก โรงพยาบาล หรือห้างสรรพสินค้า ที่มีผู้ใช้ไฟฟ้าจำนวนมาก
• บ้านหลังใหญ่หรือโฮมออฟฟิศ ที่มีการใช้งานเครื่องใช้ไฟฟ้ากำลังสูงพร้อมกันหลายเครื่อง เช่น เครื่องปรับอากาศหลายตัว หรือจุดชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า

ไม่ว่าจะเป็นการใช้งานประเภทใด สิ่งสำคัญคือการออกแบบตู้ MDB ให้เหมาะสมกับปริมาณการใช้ไฟฟ้าจริงของอาคารนั้น ๆ เพื่อป้องกันปัญหาไฟฟ้าไม่เพียงพอหรือระบบทำงานเกินพิกัดในระยะยาว

เลือกโรงงานผลิตตู้ MDB 3 เฟส ที่ไว้ใจได้กับแฟลชอิเลคทริค เอ็นจิเนียริ่ง ซัพพลาย

การเลือกโรงงานผลิตตู้ MDB 3 เฟส ที่มีความเชี่ยวชาญและมาตรฐานการผลิตที่น่าเชื่อถือ เป็นปัจจัยสำคัญที่จะช่วยให้ระบบไฟฟ้าของอาคารหรือโรงงานมีความปลอดภัยและใช้งานได้อย่างยาวนาน

บริษัท แฟลชอิเลคทริค เอ็นจิเนียริ่ง ซัพพลาย จำกัด ให้บริการครบวงจรด้านระบบไฟฟ้า ตั้งแต่การออกแบบงานระบบไฟฟ้า ผลิตตู้ควบคุมระบบไฟฟ้า ตู้ควบคุมมอเตอร์ ตู้ PLC ไปจนถึงตู้ DB, MDB และ MCC ตามมาตรฐานที่เหมาะกับการใช้งานของแต่ละโครงการ นอกจากนี้ยังมีบริการออกแบบระบบไฟฟ้าสำหรับศูนย์ข้อมูลบิตคอยน์ บริการติดตั้งงานระบบไฟฟ้าโดยทีมช่างผู้ชำนาญการ รวมถึงจำหน่ายอุปกรณ์ไฟฟ้าสำหรับโรงงานอุตสาหกรรมครบทุกรายการ

หากคุณกำลังมองหาผู้ผลิตตู้ MDB 3 เฟส ที่สามารถออกแบบและผลิตให้ตรงกับความต้องการใช้งานจริง พร้อมทีมวิศวกรที่พร้อมให้คำปรึกษาตั้งแต่ขั้นตอนการคำนวณโหลดไฟฟ้าไปจนถึงการติดตั้งและบำรุงรักษา สามารถติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมกับแฟลชอิเลคทริค เอ็นจิเนียริ่ง ซัพพลาย เพื่อรับคำแนะนำที่เหมาะสมกับอาคารหรือโรงงานของคุณโดยเฉพาะ